Phaät Hoïc Phoå Thoâng KhoùaThöù Hai
Thích Thieän Hoa
Baøi Thöù Baûy
Thaäp Thieän Nghieäp
A. Môû Ñeà
Thaäp Thieän Nghieäp laø coäi goác cuûa taát caû phaùp laønh theá gian vaø xuaát theá gian.
Trong hai baøi "Nhaân quaû" vaø "Luaân hoài" maø chuùng ta ñaõ hoïc, chuùng ta ñaõ thaáy moät caùch töôøng taän roõ raøng: heã chuùng ta gieo nhaân gì thì chuùng ta gaët quaû aáy hoaëc ngay trong ñôøi hieän taïi, hoaëc trong nhöõng ñôøi sau. Nhaân nhoû thì quûa nhoû, nhaân lôùn thì quaû lôùn.
Neáu muoán ñöôïc quaû laøm ngöôøi thì phaûi gieo nhaân laøm ngöôøi. Nhaân laøm ngöôøi laø söï chuyeân giöõ naêm giôùi (khoâng saùt sanh, khoâng troäm caép, khoâng taø daâm, khoâng noùi doái vaø khoâng uoáng röôïu). Vôùi nhaân naày, ta ñöôïc caùi quaû trong hieän taïi laø moïi ngöôøi töø trong gia ñình quyeán thuoäc cho ñeán ngoaøi xaõ hoäi ñeàu thöông yeâu quí troïng. Nhöng neáu chuùng ta muoán tieán xa hôn moät böïc nöõa, chuùng ta gaéng tu Thaäp Thieän Nghieäp, chuùng ta seõ höôûng ñöôïc cuoäc soáng an laïc trong hieän taïi vaø ñôøi sau, chuùng ta seõ sanh leân saùu töøng Trôøi coõi Duïc, höôûng caûnh vui thuù, an nhaøn.
Neáu chuùng ta muoán vöôït khoûi ba coõi theá gian, ñeå chöùng quaû tam thaùnh (Thanh Vaên, Duyeân Giaùc vaø Boà Taùt), ta phaûi tu nhaân Töù Ñeá, Thaäp Nhò Nhaân Duyeân vaø Luïc Ñoä. Tuy theá, muoán thöïc hieän ñöôïc caùc moân tu naày, khoâng theå boû qua ñöôïc moân tu Thaäp Thieän Nghieäp. Thaäp Thieän Nghieäp nhö laø naác thang quan troïng caàn phaûi vöôït qua, neáu muoán treøo leân cao nöõa. Noù nhö laø cô sôû caên baûn, haï taàng vöõng chaéc nhaát ñeå xaây döïng laâu ñaøi cao lôùn leân treân. Vì leõ ñoù, ngöôøi ta noùi Thaäp Thieän Nghieäp laø coäi goác cuûa taát caû caùc phaùp laønh theá gian vaø xuaát theá gian.
B. Chaùnh Ñeà
I. Ñònh Nghóa
"Thaäp Thieän Nghieäp" laø 10 nghieäp laønh.
"Nghieäp" laø gì? "Nghieäp" laø tieáng ngöôøi Trung
Hoa dòch töø chöõ Phaïn Karma maø ra. Noù coù nghóa laø taïo taùc,
haønh ñoäng. Nghieäp coù theå chia ra ba taùnh caùch: laønh, döõ,
hoaëc khoâng laønh khoâng döõ (voâ kyù). Laønh, theo ñaïo Phaät,
nghóa laø coù lôïi ích cho chuùng sinh trong hieän taïi cuõng nhö
trong töông lai. Döõ, nghóa laø coù haïi cho chuùng sinh trong hieän
taïi cuõng nhö trong töông lai.
II. Choã Phaùt Khôûi 10 Nghieäp Döõ vaø 10 Nghieäp Laønh
Nghieäp thì nhieàu, khoâng theå keû xieát ñöôïc. Nhöng töïu trung, ngöôøi coù theå phaân ra möôøi loaïi nghieäp laønh vaø möôøi loaïi nghieäp döõ. Nhöõng loaïi nghieäp naày do ba choã phaùt khôûi sau ñaây: Thaân (vieäc laøm), Khaåu (lôøi noùi), YÙ (yù nghó).
1. Nhöõng nghieäp döõ:
Nhöõng nghieäp döõ chia ra nhö sau:
a) Nhöõng nghieäp döõ veà Thaân coù ba laø: Saùt sanh, troäm
caép, daâm daät.
b) Nhöõng nghieäp döõ veà Khaåu coù boán laø: Noùi doái, noùi
theâu deät, noùi löôõi hai chieàu, noùi lôøi hung aùc.
c) Nhöõng nghieäp döõ veà YÙ coù ba laø: Tham lam, giaän hôøn, si
meâ.
Coäng taát caû Thaân, Khaåu, YÙ thì coù möôøi nghieäp döõ.
2. Nhöõng nghieäp laønh:
Neáu con ngöôøi laøm ngöôïc laïi vôùi 10 nghieäp döõ treân ñaây thì seõ coù ñöôïc 10 nghieäp laønh. Möôøi nghieäp laønh chia ra nhö sau:
a) Veà Thaân coù ba: Khoâng saùt sanh, khoâng troäm caép,
khoâng daâm daät.
b) Veà Khaåu coù boán: Khoâng noùi doái, khoâng noùi theâu
deät, khoâng noùi löôõi hai chieàu, khoâng noùi lôøi hung aùc.
c) Veà YÙ coù ba: Khoâng tham lam, khoâng giaän hôøn, khoâng si
meâ.
III. YÙ Nghóa Cuûa 10 Nghieäp Laønh
1. Khoâng saùt sinh
Khoâng coù söï vui möøng naøo hôn söï vui möøng khoûi bò
gieát. Cuõng chaúng coù aân hueä naøo hôn aân hueä khoâng haïi
maïng.
Khi moät con chim saëp bò caét coå nhoå loâng, moät con caù saép bò
chaët kyø, ñaùnh vaåy, theá maø ñöôïc thaû ra, thì haõy töôûng
töôïng noãi vui söôùng cuûa chuùng lôùn lao laø bao nhieâu! Chim
seõ nhaûy nhoùt, tung bay, keâu hoùt giöõa khoaûng trôøi roäng; caù
seõ vuøng vaãy, bôi loäi giöõa khoaûng nöôùc saâu. Theá môùi
roõ, thoaùt naïn gieát haïi, chuùng sanh naøo laïi khoâng khaáp
khôûi vui möøng? Cho neân, khoâng saùt sanh maø laïi phoùng sanh laø
nghieäp laønh ñöùng ñaàu trong Thaäp Thieän Nghieäp.
Khoâng saùt sanh cuõng nhö khoâng aên thòt chuùng sanh thì khoûi phaïm hai toäi lôùn sau ñaây:
a) Gieát haïi caùc böïc vò lai Phaät. Vì Phaät noùi:
“Taát caû chuùng sinh ñeàu laø chö Phaät vò lai"b) Gieát loän baø con nhieàu ñôøi, aên laàm baø con nhieàu kieáp.
Trong kinh Boà Taùt giôùi coù noùi: "Taát caû luïc ñaïo chuùng sinh ñeàu laø hoï haøng ta, cha meï ta ñaõ cheát ñi roài sanh laïi trong nhieàu ñôøi nhieàu kieáp".
Ngöôøi haèng ngaøy khoâng saùt sanh thì trong ñôøi soáng hieän taïi seõ môû roäng theâm loøng töø bi, laø moät nhaân chaùnh ñeå tu haønh thaønh Phaät, vaø ñöôïc möôøi phaùp laønh, nhö kinh Thaäp Thieän Nghieäp ñaïo ñaõ noùi, döôùi ñaây:
a) Taát caû chuùng sinh ñeàu kính meán
b) Loøng töø bi môû roäng ñoái vôùi taát caû chuùng sinh
c) Tröø saïch thoùi quen giaän hôøn
d) Thaân theå thöôøng ñöôïc khoûe maïnh
ñ) Tuoåi thoï ñöôïc laâu daøi
e) Thöôøng ñöôïc Thieân thaàn hoä trôï
eâ) Nguû ngon giaác vaø khoâng chieâm bao döõ
g) Tröø heát caùc moái oaùn thuø
h) Khoûi bò ñoïa vaøo ba ñöôøng aùc.
i) Sau khi cheát, ñöôïc sanh leân coõi Trôøi.
2. Khoâng troäm cöôùp
Khoâng troäm caép laø khoâng laáy nhöõng vaät gì khoâng thuoäc quyeàn sôû höõu cuûa mình, vaø ngöôøi ta khoâng cho mình.
Quyeàn tö höõu laø moät quyeàn quan troïng. Ñaõ ñaønh, maïng
soáng laø quyù troïng, nhöng neáu coù maïng soáng maø khoâng coù
ñuû vaät thöïc, aùo quaàn, nhaø cöûa, nhöõng thöù caàn thieát
ñeå cung caáp cho thaân maïng, thì ngöôøi khoâng theå soáng
ñöôïc. Vì theá, moïi ngöôøi ñeàu thaáy mình caàn phaûi noã
löïc laøm vieäc ñeå coù taøi saûn ñuû baûo ñaûm cho ñôøi soáng
hieän taïi vaø töông lai cuûa mình vaø con chaùu. Ngöôøi ñôøi
quyù troïng taøi saûn laø vì theá. Neáu vì moät lyù do baát chính,
ngöôøi ta bò töôùc ñoaït maát taøi saûn, thì ngöôøi ta cuõng
ñau khoå, buoàn phieàn nhö chính mình bò maát moät phaàn sanh maïng.
Tieàn cuûa laø huyeát maïch, cho neân khi bò troäm caép heát cuûa
caûi, nhieøu ngöôøi ñaõ thaát voïng, buoàn phieàn ñeán sinh ñau
oám, coù khi ñeán quyeân sinh. Nhö vaäy, ai nôõ loøng naøo troäm
caép cho ñaønh!
Vaû laïi, theo leõ coâng bình, mình khoâng muoán ai laáy cuûa mình,
thì mình ñöøng laáy cuûa ai. Vieäc gì mình khoâng muoán ngöôøi
laøm ñau khoå cho mình, thì mình cuõng ñöøng laøm ñau khoå cho
ngöôøi. Xaõ hoäi chæ toàn taïi ñöôïc khi moïi ngöôøi ñeàu
toân troïng leõ coâng baèng.
Vaû laïi, cuûa phi nghóa, thöôøng vaøo cöûa tröôùc ra ngoõ sau,
tieâu hao mau leï nhö nöôùc xoi, caùt chaûy, roát cuoäc, tay traéng
cuõng laïi hoaøn tay traéng, maø coøn laïi bò ngöôøi ñôøi khinh
khi, phæ nhoå, xaáu hoå cho mình vaø con chaùu veà sau.
Traùi laïi, ngöôøi khoâng troäm caép, bao giôø loøng daï cuõng
ñöôïc thaûnh thôi, khoâng sôï luaät phaùp truy taàm, chaúng lo ai
thuø oaùn. Moät xaõ hoäi khoâng coù troäm caép, thì nhaø nhaø khoûi
ñoùng cöûa, cuûa ñaùnh rôi khoâng maát, caûnh töôïng giaønh
giöït khoâng dieãn ra, xaõ hoäi ñöôïc thaùi bình an laïc.
Neáu khoâng gian tham troäm caép, maø laïi laøm haïnh boá thí thì
theo kinh Thaäp Thieän Nghieäp, ñöôïc nhöõng phaùp laønh nhö sau:
a) Tieàn cuûa coù dö khoâng bò naïn giaëc giaõ cöôùp maát,
chaùnh quyeàn tòch thaâu, khoâng bò naïn luït troâi, löûa chaùy vaø
con caùi phaù taùn.
b) Ñöôïc nhieàu ngöôøi tin caäy.
c) Khoâng bò löøa doái, gaït gaãm.
d) Xa gaàn ñeàu khen ngôïi loøng ngay thaúng cuûa mình.
ñ) Loøng ñöôïc an oån, khoâng lo sôï vì söï toån haïi gì caû.
e) Khi cheát roài ñöôïc sanh leân coõi Trôøi.
3. Khoâng taø duïc
Daâm daät laø caùi nhaân sanh töû luaân hoài. Noù laø ma chöôùng laøm ngaên trôû böôùc ñöôøng tu giaûi thoaùt. Bôûi vaäy, ngöôøi xuaát gia muoán chöùng quaû, thaønh ñaïo, phaûi ñoaïn tröø daâm daät ôû thaân cuõng nhö ôû taâm. Kinh Laêng Nghieâm noùi:
"Loøng daâm khoâng tröø, thì khoâng theå ra khoûi traàn lao".Coøn ngöôøi taïi gia, Phaät chæ ngaên taø daâm, nghóa laø vôï choàng coù cöôùi hoûi chaùnh thöùc môùi ñöôïc aên ôû, nhöng phaûi coù tieát ñoä, khoâng lang chaï, ngoaïi tình.
Trong gia ñình, choàng khoâng taø daâm, vôï khoâng lang chaï, thì cuoäc soáng chung ñöôïc ñaàm aám, an vui. Do ñoù, gia ñình ñöôïc haïnh phuùc, söï laøm aên taán phaùt, söï nghieäp vöõng beàn, baø con ñoâi beân vui veû, doøng hoï hai phía thôm laây, xoùm gieàng vöøa loøng, laøng nöôùc quí chuoäng.
Kinh Thaäp Thieän Nghieäp ñaïo noùi: Khoâng taø duïc vaø giöõ ñöôïc tònh haïnh seõ ñöôïc boán ñieàu lôïi:
a) Saùu caên (maét, tai, muõi, löôõi, thaân, yù) ñeàu ñöôïc
veïn toaøn
b) Ñoaïn tröø heát nhöõng söï phieàn naõo, quaáy nhieãu.
c) Khoâng ai daùm xaâm phaïm vôï choàng con caùi
d) Ñöôïc tieáng toát, ngöôøi ñôøi khen ngôïi
4. Khoâng noùi doái
Khoâng noùi doái laø nghó theá naøo noùi theá aáy, trong loøng vaø lôøi noùi khoâng traùi nhau, vieäc phaûi thì noùi phaûi, vieäc quaáy thì noùi quaáy, vieäc coù thì noùi coù, chuyeän khoâng thì noùi khoâng.
Coù ngöôøi cho raèng noùi doái ñeå löøa phænh chôi, thì khoâng
haïi gì. Thaät ra, söï noùi doái aáy vaãn coù haïi, vì noù laøm
cho ta quen vôùi thoùi xaáu aáy, vaø laøm cho ngöôøi chung quanh
khoâng tin ôû lôøi noùi cuûa ta nöõa, duø ñoâi khi ta noùi thaät.
Noùi doái vì sôï haõi, khieáp nhöôïc, laïi caøng neân traùnh, vì
noù laøm cho ta quen taùnh che giaáu toäi loãi, vaø khoâng chòu söûa
chöõa.
Noùi doái ñeå thu lôïi hay khoe khoang laïi caøng naëng toäi. Nhaø
buoân noùi doái raát deã eá haøng; vaø nhaát laø keû hoïc Ñaïo,
neáu noùi doái raèng mình ñaõ chöùng quaû Thaùnh, hay ñaéc ñaïo
ñeå cho ngöôøi kính phuïc, suøng baùi mình, thì seõ maéc toäi
ñaïi voïng ngöõ, bò ñoïa vaøo ba ñöôøng aùc.
Noùi doái, chæ trong tröôøng hôïp ñeå cöùu khoå ñoä nguy cho ngöôøi vaø vaät môùi khoâng phaïm toäi.
Theo kinh Thaäp Thieän Nghieäp ñaïo, ngöôøi khoâng noùi doái maø laïi noùi lôøi ngay thaät, thì ñöôïc nhöõng ñieàu lôïi ích nhö sau:
a) Mieäng thöôøng thôm saïch
b) Theá gian vaø nhaân thieân ñeàu kính yeâu
c) Lôøi noùi khoâng laàm loän vaø vui veû
d) Trí tueä thuø thaéng, khoâng ai hôn
ñ) Ñöôïc höôûng laïc thuù nhö yù nguyeän vaø ba nghieäp ñeàu
saïch.
5. Khoâng noùi theâu deät
Khoâng noùi theâu deät, nghóa laø khoâng trau chuoát lôøi noùi, khoâng theâu hoa, deät gaám, khoâng ngoït ngaøo ñöôøng maät ñeå lung laïc loøng daï cuûa ngöôøi, ñeå quyeán ruõ laøm nhöõng ñieàu saùi quaáy. Nhöõng keû noùi lôøi theâu deät laø nhöõng keû coù loøng daï baát chính, lôïi duïng loøng deã tin cuûa ngöôøi ñeå truïc lôïi. Nhöõng ngöôøi naày thöôøng bò ngöôøi ñôøi cheâ cöôøi, khinh reû vaø traùnh xa, ñeå khoûi bò toån haïi taøi saûn, danh giaù vaø taùnh maïng nöõa.
Theo kinh Taäp Thieän Nghieäp ñaïo, ngöôøi khoâng noùi lôøi theâu deät seõ ñöôïc ba ñieàu lôïi ích:
a) Ñöôïc ngöôøi trí thöùc yeâu meán.
b) Hay ñaùp ñöôïc nhöõng caâu hoûi khoù khaên.
c) Ñöôïc laøm ngöôøi coù uy ñöùc, cao quyù trong coõi nhaân
thieân.
6. Khoâng noùi löôõi hai chieàu
Khoâng noùi löôõi hai chieàu, hay noùi hai löôõi, nghóa
laø khoâng ñeán beân naày noùi xaáu beân kia, khoâng ñeán beân kia
noùi xaáu beân naøy; khoâng ñem chuyeän ngöôøi naày ra deøm pha,
maø cuõng khoâng kheâu chuyeän ngöôøi noï ra nhaïo baùng; khoâng
laøm cho ñoâi beân saân haän ñaáu tranh, cuõng khoâng ñöùng trung
gian gaây aùc caûm cho hai ñaøng thuø oaùn. Toùm laïi, ngöôøi
khoâng noùi hai löôõi laø ngöôøi khoâng coù aùc taâm, khoâng
duøng lôøi traùi ngöôïc ñeå laøm cho nhöõng keû thaân thaønh
thuø, gaàn thaønh xa.
Ngöôøi khoâng noùi hai löôõi, khoâng khi naøo coù chuyeän loâi
thoâi vôùi baø con, vaø cuõng khoâng coù vieäc phieàn muoän vôùi
haøng xoùm, neân ñöôïc thaân baèng quyeán thuoäc, keû xa ngöôøi
gaàn kính meán. Ngöôøi khoâng noùi hai löôõi maø coøn noùi
nhöõng lôøi eâm aùi hoøa thuaän, laøm cho baïn beø theâm kính
troïng nhau, baø con theâm tin yeâu nhau, khieán cho ai ai cuõng vui veû
baèng loøng nhau. Nhöõng ngöôøi aáy ñi ñeán ñaâu cuõng ñöôïc
tieáp ñaõi töû teá, gaëp vieäc gì khoù cuõng daøn xeáp ñöôïc
deã daøng.
Theo kinh Thaäp Thieän Nghieäp ñaïo, ngöôøi khoâng noùi hai löôõi, seõ ñöôïc nhöõng ñieàu lôïi ích sau ñaây:
a) Baø con, doøng hoï ñöôïc luoân luoân sum hoïp
b) Tình baèng höõu cuûa thieän tri thöùc ñöôïc vöõng beàn baát
hoaïi
c) Ñöùc tin baát hoaïi
d) Phaùp haïnh baát hoaïi
7. Khoâng noùi lôøi hung aùc
Khoâng noùi hung aùc laø khoâng noùi nhöõng lôøi hung döõ aùc
ñoäc, coäc caèn, thoâ tuïc laøm cho ngöôøi nghe khoù chòu; khoâng
maéng nhieác laøm cho ngöôøi nghe hoå theïn, tuûi ñau v.v ...
Ngöôøi khoâng noùi lôøi hung aùc, chaúng heà böôi moùc vieäc
khoâng hay cuûa ai, maø traùi laïi, öa baøy nhöõng ñieàu toát ñeïp
cuûa keû khaùc. Lôøi leõ cuûa hoï thoát ra dòu daøng, thanh nhaõ,
hieàn haäu, toaøn laø lôøi ñaïo ñöùc, töø bi, lôïi laïc cho
taát caû chuùng sinh, ai nghe cuõng haân hoan, kính troïng.
Theo kinh Thaäp Thieän Nghieäp ñaïo, ngöôøi khoâng noùi lôøi hung aùc maø laïi noùi lôøi oân hoøa, ñöôïc nhöõng coâng ñöùc nhö sau:
a) Noùi lôøi naøo cuõng khoân kheùo ñuùng lyù vaø lôïi ích
b) Noùi ñieàu gì, ai cuõng nghe theo vaø tin caäy
c) Noùi ra lôøi naøo cuõng khoâng ai chæ trích maø coøn ñöôïc
meán yeâu.
8. Khoâng tham muoán
ÔÛ ñôøi, coù 5 moùn duïc laïc maø ngöôøi ta thöôøng tham muoán nhaát laø: tieàn cuûa, saéc ñeïp, danh voïng, aên uoáng, nguû nghæ. Nguõ traàn duïc laïc aáy, thaät ra, vui ít maø khoå nhieàu. Nhö tham tieàn cuûa phaûi ñaøy ñoïa thaân soáng, ñoâi khi coøn duøng nhöõng phöông tieän baát chính, ñeå thaâu toùm veà mình, vaø khi maát thì laïi voâ cuøng ñau khoå. Tham saéc thì toán tieàn nhieàu, laïi maát söùc khoûe vaø hao toån tinh thaàn; nhieàu khi laïi tìm nhöõng möu chöôùc toài teä ñeå thoûa loøng öôùc muoán; neáu khoâng ñöôïc, laïi ñaâm ra ghen töông, thuø haän, gieát choùc. Tham danh voïng, quyeàn töôùc thì phaûi vaøo loøn ra cuùi, lao taâm khoå trí, maát aên boû nguû, ñoâi khi laïi coøn laøm troø cöôøi cho ngöôøi chung quanh. Tham aên uoáng cao löông myõ vò, thì bò nhieàu bònh khoù trò, thaân theå meät nhoïc, maïng soáng khoâng thoï. Tham nguû nghæ, nguû sôùm daäy tröa, thì trí naõo hoùa ñaàn ñoän, toái taêm.
Nguõ duïc laïc chính laø nhöõng nguyeân nhaân chính raøng buoäc
kieáp ngöôøi vaøo voøng sanh töû, Luaân hoài, sa ñoïa.
Ngöôøi khoâng tham muoán nhöõng thöù aáy, laø ngöôøi bieát tu
haønh Thieåu Duïc vaø Tri Tuùc. Thieåu Duïc laø muoán ít; Tri
Tuùc laø bieát ñuû. Ngöôøi Thieåu Duïc, Tri Tuùc thì coù moät
ñôøi soáng giaûn dò, thanh cao vaø an toaøn.
Xaõ hoäi neáu chæ goàm nhöõng haïng ngöôøi aáy, thì nhöõng thaûm
traïng: keû maïnh hieáp ngöôøi yeáu, keû giaøu ñaøn aùp ngöôøi
ngheøo, ngöôøi ngheøo oaùn haän keû giaøu, khoâng coøn tieáp dieãn,
vaø coõi ñôøi cuõng ñöôïc soáng trong caûnh thanh bình an laïc.
Theo kinh Thaäp Thieän Nghieäp ñaïo, ngöôøi khoâng tham muoán thì
ñöôïc thaønh töïu nhöõng ñieàu toát ñeïp sau ñaây:
a) Ba nghieäp (thaân, khaåu, yù) ñöôïc töï taïi, vì nhaân caùc
caên ñeàu ñaày ñuû
b) Cuûa caûi khoâng maát maùt, hay bò cöôùp giöït
c) Phuùc ñöùc töï taïi
d) Nhöõng söï toát ñeïp seõ ñeán vôùi mình, maëc duø mình
khoâng mong öôùc.
9. Khoâng giaän hôøn
Khoâng giaän hôøn laø vaãn giöõ söï bình tónh, ñieàm ñaïm, nhu hoøa tröôùc nhöõng caûnh traùi yù nghòch loøng.
Giaän hôøn laø moät taùnh xaáu raát tai haïi, noù nhö moät ngoïn löûa döõ, ñoát chaùy caû mình laãn ngöôøi chung quanh. Kinh Phaät coù caâu:
"Moät nieäm giaän hôøn noåi leân thì traêm nghìn cöûa nghieäp chöôùng ñeàu môû. Löûa töùc giaän moät phen phaùt ra, lieàn ñoát taát caû röøng coâng ñöùc".Khoång giaùo cuõng coù noùi:
"Daèn taâm giaän xuoáng moät luùc thì khoûi lo sôï caû traêm ngaøy. Neân chi vieäc ñaùng nhòn thì nhòn, chuyeän ñaùng raên thì raên. Neáu chaúng nhòn chaúng raên, thì vieäc nhoû hoùa ra to. Bao nhieâu ñieàu phieàn naõo, ñeàu do chaúng nhòn maø ra".
Theo kinh Thaäp Thieän Nghieäp ñaïo, ngöôøi naøo khoâng giaän töùc, thì ñöôïc taùm moùn taâm phaùp, vui möøng nhö sau:
a) Khoâng taâm khoå naõo
b) Khoâng taâm giaän hôøn
c) Khoâng taâm tranh giaønh
d) Taâm nhu hoøa ngay thaúng
ñ) Taâm töø bi nhö Phaät
e) Thöôøng laøm lôïi ích yeân oån cho caùc chuùng sanh
eâ) Thaân töôùng trang nghieâm, chuùng sinh ñeàu toân kính
g) Coù ñöùc nhaãn nhuïc, ñöôïc mau sanh leân coõi Phaïm Thieân.
10. Khoâng si meâ.
Khoâng si meâ laø bieát phaùn ñoaùn raønh reõ, nhaän ñònh roõ
raøng, ñuùng ñaén, khoâng coá chaáp theo söï hieåu bieát rieâng
cuûa mình, khoâng tin nhöõng thuyeát khoâng hôïp chôn lyù, nhaát
laø khoâng meâ tín dò ñoan.
Ngöôøi khoâng si meâ, töùc laø ngöôøi coù trí hueä, giaûn
traïch, tin coù nhaân quaû luaân hoài, neân khoâng taïo toäi maø
cöù laøm phöôùc, thöôøng tu haïnh Baùt nhaõ, döùt tröø voâ minh
ñeå tieán maõi treân con ñöôøng giaûi thoaùt.
Theo kinh Thaäp Thieän Nghieäp ñaïo, ngöôøi khoâng si meâ thì thaønh töïu ñöôïc 10 phaùp coâng ñöùc sau ñaây:
a) Ñöôïc yù vui chôn thieän vaø baïn chôn thieän.
b) Tin saâu nhaân quaû, thaø boû thaân maïng chôù khoâng laøm aùc.
c) Chæ quy y Phaät, chöù khoâng quy y thieân thaàn vaø ngoaïi ñaïo.
d) Taâm sanh ngay thaúng, chaùnh kieán.
ñ) Sanh leân coõi trôøi, khoûi bò ñoïa vaøo ba ñöôøng aùc.
e) Phuùc hueä khoâng löôøng, thöôøng taêng leân maõi.
eâ) Döùt haún ñöôøng taø, chaêm tu ñaïo chaùnh.
g) Khoâng loøng chaáp ngaõ, boû heát aùc nghieäp.
h) Yeân ôû vaøo nôi chaùnh kieán.
i) Khoûi bò naïn döõ.
C. Keát Luaän
Möôøi nghieäp laønh, cuõng nhö möôøi nghieäp döõ, ñeàu do thaân, khaåu, yù phaùt khôûi ra. Nghieäp döõ ví nhö coû, nghieäp laønh ví nhö luùa, ñeàu moïc chung treân moät ñaùm ruoäng. Coû thöôøng laøm chöôùng ngaïi luùa, khoâng cho sanh tröôûng toát töôi. Neáu muoán luùa toát ñeå maõn muøa thu hoaïch ñöôïc nhieàu thì phaûi nhoå saïch coû. Cuõng theá, muoán ñöôïc nghieäp laønh, thì caàn phaûi döùt haún möôøi nghieäp döõ.
Haøng phuïc möôøi nghieäp döõ, moãi ngaøy cöù phaùt trieån nghieäp laønh maõi, thì seõ ñöôïc boán ñieàu lôïi ích sau naày:
1. Caûi taïo thaân taâm
Thaân taâm con ngöôøi thöôøng bò nghieäp löïc chi phoái. Söï thöïc haønh möôøi nghieäp laønh, seõ hoaùn caûi thaân taâm con ngöôøi trôû thaønh toát ñeïp. Duï nhö khoâng saùt sanh maø laïi phoùng sanh, thì loøng hung aùc seõ ñoåi ra loøng töø bi, söï oaùn thuø seõ ñoåi ra thaønh aân nghóa.
2. Caûi taïo hoaøn caûnh
Hoaøn caûnh cuõng nhö taám göông lôùn phaûn aûnh taát caû nhöõng cöû chæ haønh ñoäng, ñôøi soáng cuûa moãi ngöôøi. Neáu ta cöôøi thì taám göông cöôøi laïi; neáu ta khoùc, taám göông cuõng khoùc laïi. Cuõng theá, neáu ta laøm caùc vieäc laønh, giuùp ích ñoàng loaïi, cöùu vôùt chuùng sanh, thì hoaøn caûnh ñoái vôùi ta, seõ trôû thaønh caûnh giôùi toát ñeïp. Chaúng haïn, khi ta khoâng giaän hôøn, laïi tu haïnh nhaãn nhuïc, thì hoaøn caûnh khoâng coù söï ñaáu tranh gieát haïi, maø chæ laø söï töông thaân töông aùi.
3. Chaùnh nhaân thieân giôùi
Tu Thaäp Thieän Nghieäp laø gieo nhaân toát ñeå ñôøi sau gaët keát quaû ñeïp ñeõ laø sanh leân coõi Trôøi, höôûng phöôùc laïc ñaày ñuû.
4. Caên baûn Phaät quaû
Möôøi phöông ba ñôøi, caùc vò hieàn thaùnh thoaùt khoûi sanh
töû, chöùng quaû voâ thöôøng, ñeàu laáy möôøi nghieäp thieän
laøm caên baûn; vì möôøi nghieäp laønh naày, coù coâng naêng ngaên
ngöøa caùc haønh vi ñoäc aùc, laøm cho ba nghieäp (Thaân, Khaåu, YÙ)
ñöôïc thanh tònh, nhôø ñoù, con ngöôøi môùi thoaùt ly sanh töû,
chöùng quûa Nieát Baøn. Neáu ñem möôøi nghieäp laønh naày, hoài
höôùng cho toaøn theå chuùng sanh, thì seõ ñöôïc Phaät quaû.
Toùm laïi, tu Thaäp Thieän Nghieäp thì trong ñôøi hieän taïi, thaân
taâm ta ñöôïc caûi thieän ñeïp ñeõ, hoaøn caûnh ta soáng ñöôïc
saùng suûa töôi vui; vaø töông lai ta traùnh khoûi ñoïa laïc choán
tam ñoà, laïi ñöôïc höôûng phöôùc baùo coõi Nhaân, Thieân vaø
Nieát Baøn.
Vaäy öôùc mong taát caû moïi ngöôøi, neân tu Thaäp Thieän Nghieäp ñeå taïo haïnh phuùc cho mình vaø cho taát caû chuùng sanh. Coù nhö theá môùi laø böïc trí hueä laøm theo leõ phaûi. Vì moät phen ñöôïc thaân ngöôøi maø khoâng tu ñeå tieán hoùa leân, thì khi maát nhaân thaân roài, muoân kieáp khoù trôû laïi ñöôïc.
Minh Quang posted January 25, 2002
